Sene 1985. Belki de Steven Spielberg’in en iyi filmi diyebileceğimiz "The Color Purple" (Mor Yıllar), insanın canını acıtacak yüklü bir siyahi dramı işlemektedir. Bu mükemmel film, tam 11 dalda Oscar’a aday olmuştur. Ama, bir ödül dahi alamamıştır.
Nedeni; komitenin siyahilere bakış açısı ve koyu bir faşizmin hüküm sürmesidir. 90’lı yılların sonuna doğru, akademi kendini yenilemeye ve siyahilerin de ödülü alması gerektiğini kabullenmeye başlamıştır. İlk kadın Oscar’ı, bu filmdeki müthiş performansı ile Whoopi Goldberg’in alması gerekirken, sıradan ve çok da göze çarpan bir performans sergilememesine rağmen, sadece göz boyamak, akademinin hümanist bir yaklaşım içinde olduğunu göstermek için "Monster’s Ball" filmi ile Halle Berry almıştır.
Akademi, sadece bir ilk gerçekleştirmek için, filmlerin ve performansların hakkını yememeli diye düşünüyorum. Bu yıl da yaşadık gereksiz kişilere ve yerlere verilen ödülleri. Herkesin, kesin almasına kesin gözüyle baktığı "Avatar" eli boş döndü. Ben "Avatar"ın almamasına üzülmedim. Maddi imkanların en üst seviyede olduğu bir sette, elbette büyük bir başarı da gerçekleşecekti. Ama; "The Hurt Locker"in en iyi film ödülünü alması mı gerekiyordu? Hayır gerekmiyordu. Sadece, söylemiş olduğum gibi Akademi bir takım kalıplaşmış değerleri kırarak, ilk kez bir kadın yönetmenine ödül vermek istedi.
"Avatar" ve "The Hurt Locker" arasında büyük bir pazarlık olayının yaşandığı sırada, öyle içten ve müthiş bir dramın hakim sürdüğü "Precious (Acı Bir Hayat Öyküsü)" maalesef gözden kaçtı diye düşünüyorum. Yani, ikinci bir "The Color Purple" faciası daha yaşandı diyebilirim..
Bu hafta vizyona giren "Precious", özgürlükler ülkesi Amerika’nın ne kadar özgür olduğunu bize çok iyi yansıtmaktadır. Bu film, özgürlüğün siyahiler için de geçerli olup olmadığını kare kare dile getirmektedir. Siyahileri, filmlerde genelde kötü karakterlerde izleriz, bu elbette onların suçu değil, yönetmenlerin oyuncu seçimi bu yönde olmaktadır. Bu filmde; siyahilerin neden saldırgan, uyumsuz ve ezik olduklarını, bunların sebebini yönetmen inanılmaz bir uslupla dile getirmektedir.
Precious’u önde kılan bir takım değerlerini anlatalım: Şişman, çirkin, uyumsuz, tembel ve saldırgan. Bu değerlerin nedeni nedir peki? Cevabı çok basit: Siyahi değil zenci olmasıdır.
Okulunda başarısız olan Precious, annesi tarafından sürekli dövülen, arkadaşları tarafından alay edilen ve en önemlisi üvey babası tarafından iki kere hamile bırakılan, çocukluğunu yaşayamayan bir genç kızdır.
Anne, kocası tarafından sevilmeyen, arsız ve kızını kıskanan hasta bir kadındır.
Precious, iyi niyetli öğretmeni tarafından hayata tekrar tutunmayı öğrenir. Bir çocuk olduğunu, bir kız olduğunu ve küçük yaşta bir kadın olduğunu öğrenir. İçinde yaşadığı nefreti, sevgiye dönüştürmeyi öğrenir.
Filmde yaşanılan ağır dram, yutkunmakta sorun yaşatabilir. Çünkü; gerçekler o kadar çok iyi işlenmiş ki ağızda kuruluk yaratmaktadır. Siyahilerin, bizler de insanız, sadece tenlerimiz farklı düşüncesi çok iyi işlenmiştir. Çirkinlerin, bizler de insanız ve güzellik kavramı içimizde olmalı düşüncesi mükemmel bir dille sunulmuştur.
Performanslara gelince; Gabourey Sidibe (Precious), ilk kez bir filmde oynuyor. Film için yapılan seçmelerde, sınavı geçen sıradan bir vatandaş. Kızın suratı ve tavrı kesinlikle bu film için yaratılmış sanki. Oyunculuk üst seviyede, Sandra Bullock olmasaydı ödülü alması kesindi. Ama, gönlüm bu oyuncudan yanaydı diyebilirim.
Mo’Nique ise, son yıllarda alınan en iyi yardımcı kadın oyuncu ödülü performanslarından belki de en iyisini gösteren bir oyunculuk sergilemektedir. Suratındaki nefreti kesinlikle izlemelisiniz.
Görüntü ve müzik kalitesi de, filmde yansıtılan melankolik havayı çok iyi bir şekilde süslemektedir.
82. Oscar ödüllerinde 6 adaylık alan film, En İyi Uyarlama Senaryo ve En İyi Yardımcı Kadın oyuncu dallarında ödülü haketti.
Bu hafta vizyona giren filmler içerisinde, insani öğeler üzerinde bir takım yaşanmışlıklar ve bilgiler öğrenmek istiyorsanız, "Precious" aradığınız yapıttır. İyi Haftalar!
Mehmet İvecen /ivecenmemet@yahoo.com
